مقالات
زمان بندی واکسیناسیون گربه
در این مقاله می خوانید:
چند سالی است که حیوانات خانگی نقش بیشتری در خانه های ما ایفا می کنند و اهمیت آن ها روز به روز افزایش پیدا می کند. یکی از مهم ترین مواردی که باید در زمان تصمیم گیری برای انتخاب یک حیوان خانگی به آن توجه کرد، هماهنگی شرایط نگه داری از حیوان با شرایط زندگی ما است. بین سگ ها و گربه ها، که این روزها محبوب ترین حیوانات خانگی هستند، بسیاری از افراد معتقدند که نگه داری از گربه ها آسان تر است. این گزاره تا حدی درست است اما به این معنا نیست که نگه داری از گربه مسئولیت کمی دارد و نیاز به مراقبت و دقت در روند رشد و زندگی حیوان نیست. یکی از مهم ترین مسئولیت هایی که در طول نگه داری از حیوانات به عهده ما است، دقت به سلامت و بهداشت زندگی آن ها است. واکسیناسیون گربه را می توان یکی از مهم ترین و اصلی ترین اقدامات در این راستا دانست. در ادامه این مطلب در مورد زمان بندی واکسن های گربه و هم چنین نگه داری گربه پس از تزریق واکسن صحبت می کنیم.

از زمانی که گربه ها به دنیا می آیند، خطرات و بیماری های زیادی آن ها را تهدید می کند؛ به ویژه در سنین کم، سیستم ایمنی بدن ضعیف تر است و ویروس ها و باکتری های مختلف می توانند باعث بیماری گربه شوند. واکسن هایی که امروزه وجود دارند می توانند گربه را در برابر بسیاری از بیماری های خطرناکی که جان حیوان را به خطر می اندازد، محافظت کنند. زمانی که این واکسن ها به گربه تزریق می شوند، آنتی ژن ها، باکتری ها یا ویروس های ضعیف شده وارد بدن حیوان می شوند و کمک می کنند که در صورت مواجهه با بیماری، بدن بتواند از خود دفاع کند.
واکسن های گربه
در حال حاضر بسیاری از کشورها، بر اساس شرایطی که دارند و جمعیت حیوانات حاضر در آن جا، قوانین خاص خود را برای تزریق واکسن دارند؛ با این حال واکسن هایی که به گربه تزریق می شوند، به طور کلی به دو دسته واکسن های اجباری و اختیاری تقسیم می شوند که واکسن های اصلی، آن هایی هستند که در هر کشور و در هر شرایطی باید به گربه تزریق شوند.
واکسن سه گانه گربه
واکسن سه گانه یا FVRCP را می توان مهم ترین واکسنی دانست که از کودکی به گربه تزریق می شود. نام این واکسن مخفف Feline Viral Rhinotracheitis, Calcivirus and Panleukopenia است و گربه را در برابر سه بیماری خطرناک محافظت می کند:
- Rhinotracheitis که به عنوان هرپس ویروس یا FHV-1 هم شناخته می شود، یک بیماری ویروسی است که سیستم تنفسی گربه را درگیر می کند و حتی می تواند باعث مرگ حیوان شود. این ویروس یکی از شایع ترین بیماری ها در میان گربه ها است. التهاب و آبریزش بینی و چشم از جمله علائمی است که می تواند خبر از بروز این بیماری دهد.
- Panleukopenia بیماری ویروسی دیگری است که بافت قسمت های مختلف بدن حیوان مثل پوست، روده و مغز استخوان را تحت تاثیر قرار می دهد. تحمل این بیماری به ویژه برای بچه گربه ها سخت است و می تواند منجر به مرگ آن ها شود. ویروس پنلوکوپنی می تواند علائمی مانند تب، بی اشتهایی، تهوع و استفراغ در حیوان ایجاد کند.
- Calcivirus یکی دیگر از بیماری هایی که واکسن سه گانه، حیوان را در برابر آن محافظت می کند. این بیماری ویروسی هم با علائمی مانند تهوع و استفراغ همراه است اما یکی از نشانه های بارز آن وجود زخم هایی است که لثه و دهان گربه را درگیر می کند. این زخم ها حالت خورنده دارند و در صورت عدم رسیدگی و درمان، پیشروی کرده و بافت های بیشتری را درگیر می کنند.
واکسن هاری گربه
یکی دیگر از واکسن هایی که باید به عنوان واکسن اصلی به گربه تزریق شود، واکسن هاری است. ویروس هاری بین انسان و برخی از حیوانات مانند سگ و گربه مشترک است و در بسیاری از کشورها سالانه حیوانات و انسان های زیادی را از بین می برد. به همین دلیل دامپزشکان توصیه می کنند که حیوانات در برابر این ویروس واکسینه شوند. هاری دو نوع خشمگین و فلجی دارد که در نهایت در هر دو نوع، سیستم اعصاب مرکزی گربه درگیر می شود تا حیوان از بین برود. علائمی مانند تب، بی حالی و ضعف، افزایش بزاق دهان، کاهش وزن و مشکلات گوارشی، علائم تنفسی مانند سرفه و تنگی نفس و هم چنین مشکلات عصبی مانند تحریک پذیری عضلات، پرش عضلانی و عدم تعادل را می توان از جمله نشانه های بروز هاری در گربه دانست.
جدول واکسیناسیون گربه
اگر گربه از زمان تولد یا ابتدای کودکی کنار ما بوده، معمولا شروع تزریق واکسن ها، طبق نظر دامپزشک، از 6 تا 8 هفتگی آغاز می شود؛ اما اگر سرپرستی گربه ای در سنین بالاتر را پذیرفتیم، باید با دامپزشک مشورت کنیم تا پس از معاینه و بر اساس شرایط بدنی حیوان، دوره واکسیناسیون وی را آغاز کند. زمان تزریق واکسن های اصلی گربه معمولا طبق جدول زیر پیش می رود:
| سن گربه | واکسن | تکرار واکسن |
| 6 تا 8 هفتگی | واکسن سه گانه FVRCP | 3 تا 4 هفته بعد |
| 10 تا 12 هفتگی | واکسن سه گانه FVRCP | 3 تا 4 هفته بعد |
| 14 تا 16 هفتگی | واکسن سه گانه FVRCP + واکسن هاری | یک سال بعد |
گربه های بالغ هم پس از پایان این دوره به صورت سالیانه باید واکسن های ذکر شده را تکرار کنند.
واکسن های اختیاری برای گربه ها
همان طور که گفته شد، واکسن سه گانه و هاری، واکسن هایی هستند که باید به همه گربه ها تزریق شوند؛ اما واکسن های دیگری هم وجود دارند که دامپزشکان گاهی بر اساس ویژگی های محیطی که گربه در آن زندگی می کند، شرایط بدنی و سابقه بیماری های حیوان، تزریق آن ها را توصیه می کنند. واکسن لوسمی یا FeLV یکی از این واکسن ها است که گربه را در برابر یک بیماری ویروسی که به آن سرطان خون هم گفته می شود، محافظت می کند.
بوردتلا یا سیاه سرفه یکی دیگر از واکسن های اختیاری برای گربه ها است که احتمال ابتلا به این بیماری باکتریایی را که سیستم تنفسی حیوان را درگیر می کند، کاهش می دهد. واکسن کزاز هم می تواند برای برخی گربه ها، با توجه به شرایطی که در آن زندگی می کنند، تزریق شود. این بیماری مغز و اعصاب حیوان را درگیر می کند و راه رفتن گربه را تحت تاثیر قرار می دهد.

مراقبت های پس از تزریق واکسن به گربه
تزریق واکسن در گربه ها عوارض شدیدی به همراه ندارد؛ معمولا این حیوانات کمی برآمدگی، کوفتگی و درد را در ناحیه تزریق احساس می کنند و ممکن است پس از دریافت واکسن بی حال و بی اشتها باشند یا کمی اسهال و استفراغ و تب خفیف را تجربه کنند. این عوارض به ندرت رخ می دهد و معمولا به صورت خود به خود از بین می رود؛ به همین دلیل نیازی به مصرف خودسرانه دارو در طول این مدت نیست. اگر عوارض تزریق واکسن به ویژه برآمدگی ناحیه تزریق پس از چند روز از بین نرفت یا شدت یافت، باید به دامپزشک مراجعه شود. مهم ترین مراقبتی که می توان پس از تزریق واکسن از گربه ها به عمل آورد، فراهم کردن فضایی امن و آرام برای استراحت حیوان است.
عوارض نزدن واکسن گربه
دلایل مختلفی ممکن است باعث شود والدین گربه ها، تزریق واکسن را جدی نگیرند یا پشت گوش اندازند. مشغله زیاد والدین یا ترس گربه ها از دامپزشکی، رایج ترین این عوامل هستند. اما باید بدانیم که گربه ای که واکسینه نشده باشد احتمالا درد و ناراحتی بیشتری در زندگی تجربه می کند و ممکن است عمر کوتاه تری هم داشته باشد. از طرف دیگر حیوانات واکسینه نشده باید جدا از سایر حیوانات نگه داری شوند تا آن ها را بیمار نکنند. ترس و اضطراب حیوانات از دامپزشکی و تزریق واکسن امری طبیعی است که می توان بخشی از آن را با بازی، خوراکی های تشویقی و فراهم کردن محیط پر آرامش کاهش داد. اگر گربه ها به بیماری های گفته شده دچار شوند، مشکلات بیشتری را متحمل می شوند و این اتفاق برای ما هم هزینه عاطفی و مالی فراوانی به همراه خواهد داشت.
تاخیر در زمان تزریق واکسن
اگر از زمان تزریق واکسن گربه گذشت و فراموش کردیم حیوان را به دامپزشکی ببریم، باید در اولین فرصت این کار را انجام دهیم. همان طور که گفته شد، این واکسن ها در دوره های زمانی مختلف تزریق می شوند و از جایی به بعد باید به صورت سالانه دوز یادآور آن ها را دریافت کرد. اگر فاصله بین تزریق واکسن ها زیاد شود ممکن است داروها تاثیر خود را از دست بدهند و حیوان در معرض ابتلا به بیماری های خطرناک قرار بگیرد.
با تزریق واکسن می توان از ابتلا به برخی بیماری های مرگ آور پیشگیری کرد، اما این کار به این معنا نیست که گربه پس از واکسیناسیون نیاز به مراقبت و معاینات دامپزشکی ندارد. هم چنان بیماری های مختلفی وجود دارند که ممکن است سلامت حیوان را در معرض خطر قرار دهند، به همین دلیل ویزیت شدن توسط دامپزشک از اقداماتی است که باید به صورت روتین و مرتب انجام شود.
